Xét nghiệm CK

Ngày:09/01/2018 lúc 00:41AM

Tên khác: Total CK; Creatine phosphokinase; CPK

Tên chính: Creatine Kinase

Xét nghiệm liên quan: CK-MB; Myoglobin; Troponin; Cardiac biomarkers


Creatine kinase là một enzyme được tìm thấy trong tim, não, cơ xương, và các mô khác. Enzym là những protein giúp các tế bào thực hiện các chức năng bình thường của cơ thể. Trong cơ và tế bào tim, hầu hết năng lượng này được sử dụng khi các cơ hoạt động.

Có ba hình thức khác nhau của CK trong cơ thể của bạn, chúng được gọi là isoenzymes:

    - CK-MM (được tìm thấy trong cơ xương và trái tim của bạn),
    - CK-MB (được tìm thấy phần lớn trong trái tim của bạn),
    - CK-BB (được tìm thấy chủ yếu trong não của bạn).

Bình thường CKcó số lượng nhỏ trong máu, chủ yếu từ các cơ bắp của bạn. CK trong não của bạn hầu như không bao giờ vào máu.

 Xét nghiệm  được sử dụng như thế nào?

Nồng độ CK trong máu tăng lên khi các tế bào cơ bắp hoặc tim bị tổn thương. Bác sĩ có thể  cho xét nghiệm CK, nếu bạn có đau ngực hoặc các dấu hiệu và triệu chứng của một cơn đau tim. Nồng độ CK trong máu bắt đầu tăng khoảng 4 đến 6 giờ sau khi có cơn đau tim. Nó đạt đến mức cao nhất sau khoảng 18 đến 24 giờ và trở lại bình thường trong vòng 2 đến 3ngày. Số lượng CK trong máu cũng tăng lên khi cơ xương bị chấn thương .

Khi nào được chỉ định?

 các bệnh nhân có thể đã có một cơn đau tim, các xét nghiệm CK thường sẽ được chỉ định khi họ đến phòng cấp cứu vàthực hiện lại một lần nữasau khoảng  4-6 giờ,tổng cộng ba lần. Nếu bạn bị đau cơ hay yếu cơ, bác sĩ có thể yêu cầu thử nghiệm CK để xem  các cơ khác có bị tổn thương hay không.

Kết quả xét nghiệm có ý nghĩa là gì?

Giá trị tham chiếu : Bình thường : 25 – 180 U/L

CK cao ngay lần xét nghiệm đầu tiênhoặc lần thứ hai sau đó, chỉ cho biết đã có một số thiệt hại đối với tim hay các cơ khác. Nó cũng có thể chỉ cho biết cơ bắp của bạn đã hoạt động nặng. Nếu bác sĩ nghi ngờ một cơn đau tim  CK của bạntăng cao, Bác sĩ  thường chỉ định thêm một xét nghiệm đặc hiệu khác là troponin để xem  tim bạn có  bị tổn thương.

Xét nghiệm này có thể được sử dụng để:

    - Chẩn đoán cơn đau tim
    - Đánh giá nguyên nhân đau ngực
    - Xác định  cơ bắp  bị tổn thương
    - Phát hiện viêm da và polymyositis
    - Phân biệt giữa tăng thân nhiệt ác tính và nhiễm trùng sau phẫu thuật.
    - Bệnh loạn dưỡng cơ Duchenne ( Muscular dystrophy )

* Mức độ CPK tăng cao có thể thấy ở những bệnh nhân có:

    - Tổn thương não hoặc đột quỵ
    - Co giật
    - Mê sảng của người nghiện rượu nặng
    - Viêm da hoặc polymyositis ( Viêm đa cơ )
    - Điện giật
    - Đau tim
    - Viêm cơ tim (viêm cơ tim)
    - Nhồi máu phổi
    - Cơ bắp teo
    - Bệnh cơ

* Nguyên nhân  có thể cho kết quả xét nghiệm dương tính:

    - Suy giáp
    - Cường giáp
    - Viêm màng ngoài tim sau một cơn đau tim
    - Tiêu cơ vân

Điều  khác cần biết?

Những người có khối lượng cơ lớn hơn,  mức CK cao hơn so với những người binh thường,  người Mỹ gốc Phi thể  mức CK cao hơn so với các dân tộc khác. Tập thể dục rất nặng (như cử tạ, các môn thể thao, hoặc các buổi tập thể dục dài) cũng có thể tăng CK. Các hình thức khác, chẳng hạn như từ một té ngã, một tai nạn xe hơi, phẫu thuật, hay tiêmbắp ,làm tổn thương cơ bắp cũng có thể tăng CK.

Nhiều loại thuốc, bao gồm cả thuốc hạ cholesterol (statin), có thể gây tổn thương cơ bắp và tăng CK. Nếu bạn đang dùngmột trong các loại thuốc này, cho bác sĩ biết nếu bạn gặp bất kỳ đau cơ hay yếu. Uống quá nhiều rượu tăng nhẹ CK .

Câu hỏi thường gặp

  1. Đau tim có nghĩa là gì?

Đau tim có nghĩa là một số cơ trong trái tim của bạn đã chết. Thuật ngữ y học gọi là nhồi máu cơ tim (MI). Thông thường nhất, một cơn đau tim bắt đầu với triêu chứng ngực bị một áp lực đè năng  hay đau ngực, đau  thường lan dài lên cổ hoặc cánh tay trái. Bạn có thể gặp khó thở, hoặc bạn có thể cảm thấy yếu,vả mồ hôi  lạnh.

Một cơn đau tim thường xảy ra khi một trong các mạch máu (gọi là động mạch vành) đưa máu đến cơ tim của bạn bị chặn. Điều này có thể xảy ra khi một cục máu đông hình thành trong mạch máu đã chặn một phần. Tắc nghẽn một phần, phát triển trong nhiều năm, thường gây ra bởi chất béo quá  nhiều trong thành của các mạch máu (điều này thường được gọi là xơ cứng  thuật ngữ y tế gọi là xơ vữa động mạch).

2. Nếu tôi có đau ngực, không có nghĩa là tôi đang gặp một cơn đau tim?

Nhiều vấn đề khác có thể gây ra đau ngực, và nó không phải là luôn luôn có thể cho biết đúng đau ngực của bạn   hay không có một cơn đau tim. Nhiều người bị đau ngực do căng các cơ ngực của họ, và đau ngực có thể xảy ra với một sốbệnh về phổi. Đau ngực có thể là một dấu hiệu cảnh báo của xơ cứng động mạch của tim (bệnh động mạch vành hoặc CAD). Đau ngực xảy ra trong quá trình làm việc nặng, tập thể dục kéo dài, hoặc tại thời điểm căng thẳng, cơn đau kéo dài trong một vài phút và mất đi khi nghỉ ngơi được gọi là đau thắt ngực. Nếu cơn đau kéo dài hơn vài phút, đặc biệt là nếu nó xảy ra khi bạn đang nghỉ ngơi, phải tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức.

3. Các xét nghiệm khác để xác định cơn đau tim là gì?

Bác sĩ có thể sử dụng nhiều hơn một loại xét nghiệm để xác định xem một người có đau ngực là có một cơn đau tim hay không. Troponin thường được coi là chính xác nhất, và CK-MB cũng  độ chính xác cao trong việc phát hiện tổn thươngcơ tim, ngay cả khi không có bằng chứng khác của một cơn đau tim. Myoglobin và creatine kinase hầu như luôn luôn tăng ở những bệnh nhân có một cơn đau tim, nhưng không đặc hiệu vì  các nguyên nhân cụ thể khác cũng có thể làm tăngsản xuất hai xét nghiệm này.

4. Nếu tôi không chắc chắn  tôi đang gặp một cơn đau tim, thì điều gì sẽ xảy ra?

Nếu bạn có đau ngực kéo dài, đặc biệt là nếu nó không hết khi nghỉ ngơi , hoặc nếu bạn đã có đau thắt ngực và các loại thuốc mà bạn đã dùng không giảm cơn đau, bạn phải ngay lập tức  tìm sư chăm sóc y tế. Nhiều người đã chết vì một cơn đau tim   do họ không bao giờ cố gắng để gọi một xe cứu thương hoặc đến phòng cấp cứu.

Dịch từ (https://labtestsonline.org)

Lê Thị Ánh Tuyết
BÌNH LUẬN
Tin cùng chuyên mục