Các xét nghiệm Bảng chuyển hoá toàn diện-Comprehensive Metabolic Panel

Ngày:09/01/2018 lúc 01:20AM

Tên khác: CMP; Chem 12; Chemistry Panel; Chemistry Screen; SMA 12; SMA 20; SMAC

Tên chính: Comprehensive Metabolic Panel

Xét nghiệm liên quan: Basic Metabolic Panel


Bảng chuyển hóa toàn diện (CMP) là một bảng  thường được chỉ định gồm 14 thử nghiệm cung cấp  cho người cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe thông tin  về các tình trạng hiện tại của thận, gan, điện giải và axit base / cũng như mức độ glucose và protein trong máu của một người . Kết quả bất thường, và đặc biệt là sự kết hợp của các kết quả bất thường, có thể chỉ ra một vấn đề cần được giải quyết.

CMP bao gồm các  xét nghiệm sau đây:

    * Glucose - nguồn năng lượng của cơ thể, một nguồn cung cấp ổn định phải có sẵn để sử dụng, và phải được duy trì một mức độ tương đối ổn định  trong máu.
    * Canxi - Một trong những khoáng chất quan trọng nhất trong cơ thể, cần thiết cho sự hoạt động tôt của cơ bắp, dây thần kinh và tim và là cần thiết trong quá trình đông máu và trong sự hình thành của xương

Protein

   *  Albumin - một loại protein nhỏ sản xuất trong gan, protein chính trong huyết thanh
   *  Protein toàn phần  đo lượng albumin   tất cả các protein khác trong huyết thanh

Điện giải

   *  Sodium  cần cho quá trình hoạt động bình thường của cơ thể, bao gồm cả chức năng thần kinh và cơ bắp
   *  Kali  cần cho chuyển hóa tế bào và chức năng cơ bắp
    * CO2 (carbon dioxide, bicarbonate) - Giúp duy trì sự cân bằng acid-base của cơ thể (pH)
   *  Chloride - Giúp điều chỉnh lượng chất lỏng trong cơ thể và duy trì sự cân bằng acid-base

Thử nghiệm thận

    * BUN (Blood Urea Nitrogen) - Xử lý chất thải, là sản phẩmđược sản xuất trong gan  lọc ra khỏi máu do thận, nguyên nhân ảnh hưởng đến thận có khả năng ảnh hưởng đến lượng urê trong máu.
    * Creatinine - Xử lý chất thải, là sản phẩm được sản xuất trong các cơ bắp, lọc ra khỏi máu do thận , nồng độ trong máu là một dấu hiệu đánh giá về thận đang làm việc như thế nào.

Gan thử nghiệm

    * ALP (alkaline phosphatase) - Enzyme được tìm thấy trong gan và các mô khác, xương, tăng nồng độ của ALP trong máu phổ biến nhất  bệnh gan hoặc rối loạn xương.
    * ALT (alanine amino transferase, còn gọi là SGPT) - Enzyme tìm thấy chủ yếu trong các tế bào của gan và thận, một thử nghiệm hữu ích cho việc phát hiện tổn thương gan
    *AST (aspartate amino transferase, cũng được gọi là SGOT) - Enzyme đặc biệt   trong các tế bào tim và gan, cũng là một thử nghiệm hữu ích cho việc phát hiện tổn thương gan
    * Bilirubin - Xử lý chất thải,là sản phẩm được sản xuất bởi gan khi nó phá vỡ và tái chế từ các tế bào máu đỏ

CMP được sử dụng như thế nào?

Panel chuyển hóa toàn diện (CMP) được sử dụng như một công cụ sàng lọc rộng để đánh giá chức năng nội tạng và kiểm tra các nguyên nhân như bệnh tiểu đường, bệnh gan, và bệnh thận. CMP cũng có thể được chỉ định để giám sát nguyên nhân được biết đến, như cao huyết áp, và theo dõi những người dùng bất kỳ loại thuốc cụ thể nào đó có tác dụng phụ có liên quan đến thận hoặc gan. Nếu bác sĩ quan tâm đến hai hoặc nhiều thành phần CMP của một ai đó, bác sĩ có thể chỉ địnhCMP toàn bộ bởi vì nó cung cấp thêm thông tin.

Khi nào được chỉ định?

CMP là thường được chỉ định như là một phần của xét nghiệm máu  cho một người khi họ kiểm tra sức khoẻ  hàng năm . Trong khi các xét nghiệmriêng rẽ nhạy cảm,  thường không nói với  bác sĩ biết cụ thể những gì là sai. Kết quả một xét nghiệm hoặc các nhóm của các kết quả thử nghiệmbất thường, thường được theo dõi với các xét nghiệm đặc hiệu khác để xác nhận hoặc loại trừ chẩn đoán nghi ngờ.

Kết quả xét nghiệm có ý nghĩa là gì?

Kết quả của các xét nghiệm là một phần của CMP thường được đánh giá với nhau để tìm kiếm các mô hình kết quả. Kết quả của một xét nghiệm bất thường có thể có nghĩa là có nguyên nhân hoặc bệnh lý  khác hơn nếu có nhiều kết quả xét nghiệm bất thường. Ví dụ, kết quả một xét nghiệm men gan cao   ý nghĩabệnh lý khác hơn so với kết quả nhiều xét nghiệm men gan cao.

Thỉnh thoảng,đặc biệt là trong các bệnh nhân nhập viện, một số bộ CMPs, thường được thực hiện vào những ngày khác nhau, kết quả được đánh giá để hiểu rõ hơn các nguyên nhân cơ bản và đáp ứng điều trị.

Kết quả của các xét nghiệmcủa CMP ngoài giới hạn bình thường có thể là do một loạt các nguyên nhân khác nhau, bao gồm, ví dụ, các biến chứng suy thận, khó thở, và có liên quan đến bệnh tiểu đường. Thông thường, nếu bất kỳ kết quả nàovượt ngoài giới hạn, một hoặc nhiều thử nghiệm được thực hiện để theo dõi giúp xác định nguyên nhân và / hoặc giúp đỡ thiết lập một chẩn đoán.

Xem thông tin chi tiết hơn trên các bài viết về mỗi xét nghiệm riêng rẽ. :

    Glucose
    Calcium

Protein

    
Albumin
    Protein toàn phần

Điện giải

    Sodium
    Kali
    CO2 (carbon dioxide, bicarbonate)
    Chloride

Thận thử nghiệm

    BUN (Blood Urea Nitrogen)
    Creatinine

Gan thử nghiệm

    ALP (alkaline phosphatase)
    ALT (alanine amino transferase)
    AST (aspartate amino transferase)
    Bilirubin

Điều gì khác cần biết?

Một loạt các thuốc theo toa và không kê toa có thể ảnh hưởng đến kết quả của các thành phần của CMP. Hãy  nói với bác sĩ hay nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe của quý vị về bất cứ loại thuốc bạn đang dùng. Tương tự như vậy, điều quan trọng là cung cấp một tiền sử đầy đủ  như nhiều yếu tố khác cũng có thể ảnh hưởng đến việc giải thích các kết quả của bạn.

Câu hỏi thường gặp

  1.CMP khác với BMP là gì ? và tại sao một bác sĩ chỉ định một trong hai ?

CMP được thực hiện gồm 14 thử nghiệm; Panel chuyển hóa cơ bản (BMP) là một tập hợp con của CMP  gồm 8 thử nghiệm. BMPkhông có cácthử nghiệm về gan (ALP, ALT, AST, và bilirubin) và protein (albumin và protein toàn phần). Một bác sĩ chăm sóc sức khỏethường  chỉ định một CMP hơn là một BMP nếu bác sĩ  muốn  có được một bức tranh đầy đủ hơn về tình trạng chức năng nội tạng của một người hoặc để kiểm tra các nguyên nhân cụ thể, chẳng hạn như bệnh tiểu đường hoặc gan hoặc bệnh thận.

2. Một trong những kết quả từ CMP của tôi là hơi ra khỏi phạm vi tham chiếu. Điều này có nghĩa là gì?

Các kết quả CMP của bạn được giải thích bởi bác sĩ trong bối cảnh các xét nghiệm khác mà bạn đã thực hiện cũng như các yếu tố khác, chẳng hạn như lịch sử sức khoẻ của bạn. Một kết quả duy nhất đó là hơi cao hay thấp có thể hoặc có thể không có ý nghĩa bệnh lý. Có nhiều lý do tại sao một kết quả xét nghiệm có thể khác nhau vào những ngày khác nhau và lý do tại sao nó có thể nằm ngoài phạm vi tham chiếu.

    * Biến đổi sinh học (kết quả khác nhau trong cùng một người vào các thời điểm khác nhau): Nếu bác sĩ chỉ định các thử nghiệm chobạn vào những dịp khác nhau, có một cơ hội tốt cho một trong những kết quả sẽ nằm ngoài phạm vi tham chiếu ngay cả khi bạn đang ở trong tình trạng sức khỏe tốt. Đối với lý do sinh học, giá trị của bạn có thể thay đổi từ ngày này sang ngày khác.
   * Thay đổi cá nhân (sự khác biệt trong kết quả giữa những người khác nhau): Các tài liệu tham khảo, phạm vi thường được thiết lập bằng cách thu thập kết quả từ một cộng đồng dân số lớn và xác định từ các dữ liệu kết quả trung bình dự kiến ​​(trung bình) và sự khác biệt dự kiến ​​so với  trung bình (độ lệch chuẩn). Có những cá nhân khỏe mạnh có kết quả kiểm tra là bình thường đối với họ, nhưng không phải lúc nào cũng nằm trong phạm vi dự kiến ​​của toàn bộ dân số.

Do đó, một giá trị thử nghiệm nằm ngoài phạm vi tham chiếu thành lập được cung cấp bởi phòng thí nghiệm có thể có nghĩa là không có gì đáng kể. Nói chung, đây là trường hợp khi giá trị thử nghiệm chỉ hơi cao hơn hoặc thấp hơn phạm vi tham khảo và đây là lý do tại sao bác sĩ có thể lặp lại một kiểm tra cho bạn và lý do tại sao bác sĩxem lại kết quả từ lần thử nghiệm trước, khi bạn thực hiện các xét nghiệmtương tự.

Tuy nhiên, một kết quả bên ngoài phạm vi có thể chỉ ra một vấn đề và phảiđược tiếp tục điều tra. Bác sĩ sẽ đánh giá kết quả thử nghiệm của bạn trong bối cảnh của bệnh sử, khám lâm sàng, và các yếu tố có liên quan khác để xác định liệu một kết quả nằm ngoài phạm vi tham chiếu, có nghĩa là bạn   một vấn đề  gì đó

Dịch từ (https://labtestsonline.org)

Lê Thị Ánh Tuyết
BÌNH LUẬN
Tin cùng chuyên mục